لطف الله هنرفر

159

اصفهان ( فارسى )

پل‌هاى تاريخى اصفهان - در بين آثار و بناهاى متعدد تاريخى اصفهان پل‌هاى تاريخى خود مجموعه‌اى جالب محسوب مىشود . در مسير زاينده‌رود ، كه مهم‌ترين رودخانهء مركزى فلات ايران است و خير و بركت جلگهء حاصل‌خيز اصفهان و طراوت و سرسبزى آن نتيجهء مستقيم وجود اين رودخانه است ، در دوره‌هاى مختلف پل‌هايى ساخته شده كه وسيلهء اياب و ذهاب ساكنان شرق و غرب بستر رودخانه بوده است . مورّخان و جغرافيانويسان قديم نام اين رودخانه را زرّين‌رود و زاينده رود و زنده‌رود و زرّينه‌رود هر چهار ضبط كرده‌اند . در حال‌حاضر پل‌هاى كلّه ، زمان خان ، بابا محمود ، فلاورجان ، ماربانان ، الله‌وردى خان ، پل جويى ، پل خواجو ، پل شهرستان ، و پل‌هاى چوم ، و دشتى و ورزنه از پل‌هاى موجود زاينده‌رود است ، اما در بين اين پل‌ها سه پل اهميت مخصوص دارد كه به ترتيب به شرح آن‌ها مىپردازيم : 1 . پل شهرستان - پل شهرستان كه از پل‌هاى قديمى زاينده‌رود است و در سه كيلومترى مشرق پل خواجو و مقابل ناحيهء جى واقع شده ، به عقيدهء بعضى از مورّخان و باستان‌شناسان داراى اساس و بنياد ساسانى است . در دورهء ديلميان و سلجوقيان ، تنها پل مهم زاينده‌رود در داخل شهر اصفهان بوده و به طور يقين در دوره‌هاى مزبور تعميراتى از آن به عمل آمده و آثارى بر آن افزوده شده است . پل شهرستان امروز واسطهء ارتباط قسمتى از ساحل جنوبى زاينده‌رود با ساحل شمالى رودخانه و قريهء شهرستان ( جى ) است ، در ايران پل‌هاى ديگرى كه از نظر قدمت و مشابهت ساختمان با اين پل برابرى مىكند پل‌هاى دزفول و شوشتر است كه به عقيدهء باستان‌شناسان دو پل مزبور نيز داراى اساس و بنياد ساسانى است . از اين پل به نام پل جى و جسر حسين نيز ياد شده است . 2 . پل الله‌وردى خان - انديشهء بناى اين پل در سال 1008 هجرى ( 1599 ميلادى ) و در دوازدهمين سال سلطنت شاه عباس اول به وجود آمد . در